เมื่อเอ่ยถึงคำว่า “สหกรณ์” คนอีกจำนวนไม่น้อยบางครั้งก็อาจจะยังนึกไม่ออกว่าสหกรณ์นั้นเป็นอย่างไรกันแน่

สหกรณ์ที่ฉันได้รู้จัก
เมื่อกล่าวถึงคำว่า “สหกรณ์” ใครหลายๆคนบางทีก็อาจจะยังนึกไม่ออกว่าสหกรณ์นั้นเป็นยังไงกันแน่ บางบุคคลบางทีก็อาจจะรู้รักคำว่าสหกรณ์ผ่านการบอกเล่าของผู้อื่น บางทีก็อาจจะรู้จักเพียงแค่ว่าสหกรณ์ที่ขายปุ๋ยขายยาใช่ไหม? หรือบางทีก็อาจจะรู้จักเพียงแค่ว่าสหกรณ์เป็นเหมือนร้านที่ขายพวกวัสดุอุปกรณ์ทางการเกษตรรึเปล่า? หรือเป็นเพียงแค่ปั๊มน้ำมันทั่วๆเพียงแค่นั้น? ถึงจะรู้เพียงแต่ผิวเผินแต่ว่าก็ไม่ได้รู้เนื้อแท้ของมันเท่าไรนัก และในวันนี้ในฐานะที่นักเขียนเองได้มีการศึกษาหลักสูตรทางด้านสหกรณ์มาตั้ง 4 ปี (นักศึกษาหลักสูตรเศรษฐวิทยาสหกรณ์จ้า) อยากจะมาให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสหกรณ์ซักนิดหน่อย(หวังว่าจะไม่นิดหน่อยเกินความจำเป็นนะ 555) และจำต้องขอออกสตาร์ทก่อนเลยว่าการเขียนบทความในครั้งนี้อาจมีข้อที่ผิดพลาดไปบ้างจำต้องขอโทษในความไม่รู้มาในที่นี้ด้วยนะครับ
ถ้าจะให้กล่าวถึงคำว่า “สหกรณ์” โดยให้คำจำกัดความไว้อย่างง่ายๆนะครับ สหกรณ์ คือการทำงานด้วยกันของผู้คนที่ประกอบอาชีพเดียวกันและประสบพบปัญหาเช่นเดียวกัน(ปัญหาที่ว่าบางทีอาจเป็นหาทางเศรษฐกิจ ฐานะ ความเป็นอยู่หรือการประกอบอาชีพ)โดยร่วมแรงร่วมใจ พร้อมใจกันช่วยเหลือตัวเองและสามารถช่วยเหลือกันเพื่อยกฐานะความเป็นอยู่ของตนเองและสมาชิก
สหกรณ์แรกที่ริเริ่มตั้งขึ้นในประเทศไทยนั้นก็คือ “สหกรณ์วัดจันทร์ ไม่จำกัดสินใช้” โดยคนที่นำแนวคิดเกี่ยวกับสหกรณ์เข้ามาประยุกต์ในประเทศคือ “กรมหมื่นพิทยาลงมือณ์” ถือว่าท่านนั้นเป็นพระพ่อที่การสหกรณ์ไทยเลยก็ว่าได้ แรกเริ่มแล้วสหกรณ์ในไทยเป็นประเภท “ไม่จำกัดสินใช้” แต่ว่าในปัจจุบันเราจะมองเห็นสหกรณ์ต่างๆเป็นแบบ “จำกัด” สามารถชี้แจงได้ไม่ยากว่า คำที่ลงท้ายชื่อของสหกรณ์ว่า “ไม่จำกัดสินใช้” ก็คือ ถ้าสมาชิกสหกรณ์คนใดคนหนึ่งผิดสัญญา(เบี้ยวหนี้สิน)ทุกคนที่เป็นสหกรณ์จำเป็นจะต้องรับผิดชอบด้วยกัน ตัวอย่างเช่น สหกรณ์วัดจันทร์ ไม่จำกัดสินใช้ (สหกรณ์ที่แรกของไทย) แต่ว่าในปัจจุบันแบบไม่จำกัดสินใช้ไม่มีแล้วนะครับ ส่วนบทส่งท้ายสหกรณ์ในปัจจุบันใช้คำว่า “จำกัด” ทั้งสิ้น หมายถึง ถ้าเกิดสมาชิกคนใดคนหนึ่งผิดสัญญา สมาชิกคนนั้นๆจำเป็นจะต้องรับผิดชอบแต่เพียงผู้เดียวนะครับ ได้แก่ สหกรณ์การกสิกรรมเมืองลำพูน จำกัด , สหกรณ์วัวนมลำพูน จำกัด เป็นต้น สหกรณ์ถือได้ว่าเป็นนิติบุคคลชนิดหนึ่งที่มีการธุรกิจเหมือนกับบริษัทร้านปกติ มีอีกทั้งข้อที่เหมอนกันแลไม่เหมือนกัน ดังต่อไปนี้
ข้อที่เหมือนกัน
บริษัทและสหกรณ์มีการมีหุ้นหนังโป๊ AV ซับไทยเหมือนกัน
สหกรณ์เน้นการรวมคนมากยิ่งกว่ารวมทุน
มีการให้เงินปันผลตามหุ้นเหมือนกัน
ข้อที่ผิดแผกแตกต่าง
บริษัทสามารถมีหุ้นเท่าไรก็ได้ไมจำกัดปริมาณหุ้นแต่ว่าสหกรณ์นั้นสามารถมีหุ้นได้ไม่เกิน100 หุ้น(ในกรณีนี้สุดแต่ระเบียบ กฎข้อบังคับของแต่ละสหกรณ์แต่ว่าส่วนใหญ่แล้วไม่เกิน 100 หุ้น)
บริษัทเน้นการรวมทุนมากยิ่งกว่ารวมคน
สหกรณ์มีจุดหมายเพื่อต้องการให้บริการแก่สมาชิกเป็นส่วนมากแต่ว่าบริษัทเก็บผู้ถือหุ้นตั้ง เพื่อค้าขายกับบุคคลภายนอก
การโหวตหรือการออกเสียงของบริษัทคนที่มีหุ้นมากมายจะมีเสียงมากมายตามหุ้นที่ถือด้วยแต่สหกรณ์นั้นจะให้ความสำคัญกับคนมากยิ่งกว่าเงิน(หุ้น) ไม่สนใจว่าคนไหนจะมีหุ้นมากมายหรือหุ้นน้อยแต่ว่าสมาชิกทุกท่านมีสิทธิออกเสียงเพียงแต่ 1 เสียงเพียงแค่นั้น (1 Man 1 Vote )
บริษัทมีเพียงแค่โบนัสตามหุ้นแต่ว่าสหกรณ์มีอีกทั้งโบนัสตามหุ้นและเงินเฉลี่ยคืนตามการมีส่วนร่วมกับธุรกิจของสหกรณ์
เราสามารถมองเห็นข้อที่เหมือนกันและข้อแตกต่างกันจากการเปรียบเทียบข้างต้นไปพอเหมาะพอควรแล้ว จึงอยากจะแนะนำให้คุณผู้ได้รู้เกี่ยวกับสหกรณ์เพิ่มมากขึ้น สหกรณ์ในประเทศไทยของเรานี้มีหลากหลายชนิดด้วยกันนะครับสามารถแยกจัดหมวดหมู่ออกได้เป็น 2 ภาคนะครับ (เหมือนกับหนังเลยมีภาค 1 ภาค 2ด้วย) และแบ่งเป็น 7 ประเภทนะครับ มาทำความรู้จักกันเลยนะครับกับ
ภาคที่ 1เป็นในภาคการกสิกรรม เป็นสหกรณ์ที่สมาชิกประกอบอาชีพที่เกี่ยวกับการทำอาชีพเกษตรกรรมและปศุสัตว์นะครับ แบ่งได้ 2 ประเภท คือ
สหกรณ์การกสิกรรม ได้แก่ สหกรณ์การกสิกรรมแม่ริม จำกัด,สหกรณ์การกสิกรรมแม่ทา จำกัด เป็นต้น
สหกรณ์ประมง ได้แก่ สหกรณ์ประมงแม่กลอง จำกัด,สหกรณ์ประมงระยอง จำกัด เป็นต้น
ภาคที่ 2เป็นนอกภาคการกสิกรรม เป็นสหกรณ์ที่สมาชิกไม่ได้ประกอบอาชีพเกษตรกรรมหรือปศุสัตว์นะครับ แบ่งได้ 5 ประเภท คือ
สหกรณ์ออมทรัพย์ ได้แก่ สหกรณ์ออมทรัพย์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จำกัด เป็นต้น
สหกรณ์นิคม ได้แก่ สหกรณ์นิคมสันทราย จำกัด เป็นต้น
สหกรณ์บริการ ได้แก่ สหกรณ์นครลานนาเดินรถ จำกัด เป็นต้น
สหกรณ์ร้าน ได้แก่ สหกรณ์ร้านในสถานศึกษาต่างๆนะครับ
สหกรณ์เครดิตยูเนี่ยน ได้แก่ สหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนฝาง จำกัด เป็นต้น
จากที่ได้กล่าวมาข้างต้นนั้นว่าสหกรณ์มีหลากหลายประเภทเพื่อจะมีความครอบคลุมในทุกกลุ่มอาชีพอีกทั้งในภาคการกสิกรรมและนอกภาคการกสิกรรม สหกรณ์มีการทำธุรกิจเหมือนกับบริษัทห้างร้านทั่วไปซึ่งแต่ละสหกรณ์ที่ทำธุรกิจที่คล้ายคลึงกันแต่ว่าบางธุรกิจก็มีเฉพาะสหกรณ์ๆไป เรามาดูกันหน่อยสิว่าสหกรณ์ส่วนใหญ่มีธุรกิจอะไรบ้างที่รอให้บริการสมาชิก

1.ธุรกิจสินเชื่อ
ถือได้ว่าเป็นธุรกิจที่ทุกๆสหกรณ์ทำ เนื่องจากปัญหาเบื้องต้นที่สมาชิกเป็นอยู่คือ ขาดทุนทรัพย์สินสำหรับการใช้เพื่อประกอบอาชีพ หรือเพื่อยังชีพ (สุดแต่สหกรณ์บางสหกรณ์ให้กู้เพื่อใช้ในลัษณะของการประกอบอาชีพเพียงแค่นั้น) ซึ่งสหกรณ์จะให้ให้บริการสินเชื่อแก่สมาชิกและสมาชิกสมทบในอัตราดอกเบี้ยที่ต่ำกว่าแหล่งเงินทุนอื่นๆ(ส่วนใหญ่แล้วอัตราดอกเบี้ยจะต่ำยิ่งกว่าแบงค์ค่อนข้างจะมากมาย)
2. ธุรกิจรับฝากเงิน
เป็นอีกหนึ่งธุรกิจที่ทุกสหกรณ์มี สหกรณ์เป็นเหมือนกับแบงค์นะครับ มีอีกทั้งการรับฝากเงินการปลดปล่อยสินเชื่อ การธุรกิจรับฝากเงินของสหกรณ์จะให้อัตราดอกเบี้ยที่สูงกว่าสหกรณ์มากมาย(ส่วนตัวนักเขียนมีความคิดว่าสูงกว่าแบงค์มากมายจริงๆ) แต่ว่าจะไม่สูงเกินดังที่พระราชบัญญัติสหกรณ์ หรือระเบียบข้อบังคับที่สหกรณ์นั้นๆระบุ
3. ธุรกิจจัดหาสินค้ามาขาย
เป็นธุรกิจที่ส่วนใหญ่แล้วจะมีในสหกรณ์ในภาคการกสิกรรมเป็นส่วนมาก มีในสหกรณ์นอกภาคบ้างเล็กๆน้อยๆประราย เป็นธุรกิจที่สหกรณ์ได้จัดหาสิ่งของ เครื่องใช้ไม้สอย เคมีภัณฑ์ต่างๆมาขายให้กับสมาชิกและบุคคลอื่นๆในราคาที่ค่อนข้างจะถูกกว่าราคาอื่นๆ
4. ธุรกิจร้าน
บางทีก็อาจจะเป็นสิ่งที่เราเลือนกันไปแล้วบ้าง แต่ธุรกิจอยู่กับเรามาตั้งเรายังเด็กๆเลยก็ว่าได้ คิดออกไหมนะครับว่าเราซื้อพวกดินสอ ยางลบ ไม้บรรทัดที่ไหนกันตอนอยู่ชั้นประถม ใช่นะครับมันจะมีร้านอะไรไม่รู้ในสถานศึกษาที่ขายให้กับเด็กนักเรียนในราคาที่ค่อนข้างจะถูกว่าร้านข้างนอก มีอีกทั้งอาจารย์และเด็กนักเรียนช่วยเหลือกันขาย ใช่แล้วนะครับมันคือ สหกรณ์ร้านของสถานศึกษานั่นเอง ผมมั่นใจว่าในทุกๆสถานศึกษาน่าจะมีร้านสหกรณ์อยู่นะครับ
5. ธุรกิจเก็บผลผลิต
ธุรกิจเก็บผลผลิตจะมีในสหกรณ์ในภาคการกสิกรรมเพียงแค่นั้นนะครับ การทำธุรกิจเก็บนั้นสหกรณ์จะทำโดยการรวบรวมผลผลิตของสมาชิกที่เป็นเกษตรกรและนำไปขายให้แก่บุคคลอื่นๆหรือนำไปดัดแปลง โดยจะได้ราคาดีกว่าให้สมาชิกนำไปขายเองและปองกันการเช็ดกกดราคาด้วยนะครับ ได้แก่ สหกรณ์วัวนมเชียงใหม่ จำกัด ได้ทำการเก็บน้ำนมดิบจากสมาชิกผู้เลี้ยงวัวนมเพื่อนำไปขายให้กับบริษัทที่ขายนมกล่อง เป็นต้น
6. ธุรกิจดัดแปลง
ธุรกิจดัดแปลงจะเป็นการนำผลผลิตของสมาชิกที่ได้จากการรวบรวมมาดัดแปลงให้ราคาสูงขึ้นและยังเป็นการผลักดันอาชีพแก่สมาชิกอีกด้วย ได้แก่ สหกรณ์วัวนมเชียงใหม่ จำกัดได้ทำการรับซื้อน้ำนมดิบมาดัดแปลงเป็นนมกล่องและไอศกรีมเพื่อมาขายแก่คนที่พอใจ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *